Anasayfa / GENEL / Neden Albert Einstein Türkiye’ye Mektup Yolladı ?

Neden Albert Einstein Türkiye’ye Mektup Yolladı ?

     Yıl 1933 olduğunda Almanya da Yahudi düşmanlığının tırmanışta olduğu dönemde Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi lideri Adolf Hitler Cumhuriyet Şansölyesi olarak atanmıştır. Bu sırada Berlin Üniversitesinde ders veren Albert Einstein durumun daha da kötüye gideceğini öngörerek ülkede eğitim veren Yahudi bilim adamlarını kurtarmaya çalışmıştır. Bunun üzerine OSE(Paris Yahudi Popülasyonunu Koruma Birliği) dünya birliği şeref başkanı olarak Türkiye Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu’na şu mektubu göndermiştir.

 

“Ekselansları,

OSE Dünya Birliği’nin şeref başkanı olarak, Almanya’dan 40 profesörle doktorun bilimsel ve tıbbi çalışmalarına Türkiye’de devam etmelerine müsaade vermeniz için başvuruda bulunmayı ekselanslarından rica ediyorum. Sözü edilen kişiler , Almanya’da halen yürürlükte olan yasalar nedeni ile mesleklerini icra edememektedirler. Çoğu geniş tecrübe , bilgi ve ilmi liyakat sahibi bulunan bu kişiler , yeni bir ülkede yaşadıkları takdirde son derece faydalı olacaklarını ispat edebilirler.

Ekselanslarından ülkenizde yerleşmeleri ve çalışmalarına devam etmeleri için izin vermeniz konusunda başvuruda bulunduğumuz tecrübe sahibi uzman ve seçkin akademisyen olan bu 40 kişi , birliğimize yapılan çok sayıda müracaat arasından seçilmişlerdir. Bu ilim adamları , hükümetinizin talimatları doğrultusunda kurumlarınızın herhangi birinde bir yıl boyunca hiçbir karşılık beklemeden çalışmayı arzu etmektedirler.

Bu başvuruya destek vermek maksadıyla , hükümetinizin talebi kabul etmesi halinde sadece yüksek seviyede bir insani faaliyette bulunmuş olmakla kalmayacağı, bunun ülkenize de ayrıca kazanç getireceği ümidimi ifade etmek cüretini buluyorum.

Ekselanslarının sadık hizmetkarı olmaktan şeref duyan

Prof. Albert Einstein”

 

     Bu mektubun Albert Einstein tarafından ele alınmadığı, SEO yönetimine orada bulunmadığı zamanlarda ihtiyaç halinde kullanılması için imzalı boş kağıtlar bıraktığı söylenmektedir. Bu konu hakkında kesin bir bilgi yoktur.

     İsmet İnönü’ye ulaştırılan mektuba verilen cevap ise şöyle:

  “Saygıdeğer profesör,

İktidardaki hükümetin politikası gereği Almanya’da bilimsel ve tıbbi çalışmalarını yerine getiremeyen 40 profesör ve doktorun Türkiye’ye kabulünü dileyen mektubunuzu aldım. Bu beylerin hükümetimiz kuruluşlarında bir yıl ücretsiz çalışmayı kabul ettiklerini gördüm. Teklifiniz çok çekici olmasına rağmen ülkemiz kanun ve nizamları gereği size olumlu cevap verme imkânı göremiyorum. Saygıdeğer profesör, bildiğiniz gibi şu anda 40’tan fazla profesör ve doktor istihdam etmiş durumdayız. Çoğu benzer nitelik ve kapasitede olan bu şahıslar da aynı politik şartlar altındadırlar. Bu profesör ve doktorlar burada geçerli kanun ve şartlar altında çalışmayı kabul etmişlerdir. Şimdiki halde, çeşitli kültür, dil ve kökenlerden gelmiş üyelerle çok hassas bir oluşum geliştirmeye çalışıyoruz. O nedenle içinde bulunduğumuz şartlar gereği daha fazla personel istihdam etmemizin mümkün olmadığını üzülerek bildiririm.

Saygıdeğer profesör,

Arzunuzu yerine getirememenin üzüntüsünü ifade eder, en iyi duygularıma inanmanızı rica ederim.”

                                                                                                                                                                                                  İsmet İnönü

           

     Ret kararından kısa bir süre sonra Albert Einstein tarafından yollanan mektup Atatürk’ün eline ulaşmıştır ve bilim adamlarını ülkeye kabul edildiğini yazan bir mektup yollanması için çalışmaları başlatmıştır ve nihayetinde 100’den fazla bilim adamı Türkiye de faal olarak çalışmış ve yaşamıştır. Büyük çoğunluğu İsrail devletinin kurulması ile ülkeden ayrılmıştır.

     Atatürk’ün ülkenin geçirdiği zor dönemlerde bile ilerisini düşünerek ülkedeki eğitim seviyesini daha yukarı çıkarmak için yaptığı çabaları göz ardı edilemez bir başarıdır.
          

  • Zülfü Livaneli ‘Serenad’ adlı kitabında bu hikayeden bahsetmiştir.
  • Çankaya Üniversite konuya ilişkin kısa bir belgesel tadında video hazırlamıştır.
  • Kaynak: Pittsburgh Üniversitesi

Öneri :  Neden Trafik Levhaları Var ?

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Hakkında Admin

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bodrum [V’den Nağmeler]

Bodrum… Dünyadaki Krallığım, cennetim, Sarayım… Sen ki; Bilinen denizlerdeki En büyük inci, Sen ki; Kâbem, …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir